Błonica (dyfteryt)

autor: Agata Cygan , 2013-02-07
Błonica (dyfteryt)
Błonica, zwana także dyfterytem, to jedna z postaci choroby zakaźnej, która najczęściej występuje u dzieci. Warto jednak zauważyć, że w połowie lat 90., kiedy to miała miejsce epidemia choroby, często zapadały na nią także osoby dorosłe.Dlatego też błonica nie może być uważana wyłącznie za chorobę wieku dziecięcego.

Przyczyny

Błonicę wywołuje tzw. maczugowiec błonicy, a czynnikiem bezpośrednio odpowiedzialnym za powstanie schorzenia jest toksyna błonicza, czyli jad wytwarzany przez niektóre szczepy owych bakterii. Choroba przenosi się przede wszystkim drogą kropelkową (od nosiciela), znacznie rzadziej poprzez zakażenia ran.

Nosicielami są osoby zdrowe, które noszą w sobie zarazki błonicy (w jamie nosowo-gardłowej), a wydalają je z organizmu wraz ze śluzem lub plwociną. Osoby chore oraz nosiciele zarażają przez okres 4 tygodni, zaś czas między zakażeniem i wystąpieniem objawów chorobowych (tzw. okres inkubacji) upływa od 2 do 5,7 dni.

Objawy

Wyróżniamy kilka postaci błonicy, których objawy się różnią.

błonica gardła (dyfteryt):

To najczęstsza postać schorzenia, która objawia się:

  • gorączką,
  • bladością twarzy,
  • lekkimi bólami gardła,
  • trudnościami w przełykaniu,
  • obrzmieniem węzłów chłonnych podżuchwowych,
  • nalotemna gardle, wokół którego powstają przekrwienia (naloty mogą mieć postać drobnych, szarych błon, ale także grubych kożuchów, które oblepiają migdałki).

W przypadku ciężkiej postaci błonicy naloty te są rozległe, przybierają barwę krwistobrunatną, a towarzyszy im szczególny wygląd szyi, co nazywamy "szyją prokonsula", "szyją Nerona" lub "szyją cesarza".W wyniku choroby dochodzi doogólnego zatrucia organizmu (w gardle zarazki błonicy produkują toksynę, która drogą krwionośną przedostaje się do serca bądź układu nerwowego) - przyspiesza tętno, występują zaburzenia pracy serca, porażenie mięśni oraz różnych nerwów.

błonica krtani (dławiec, krup):

Ta postać pojawić się może w pierwszych latach życia dziecka. Jej objawy to:

  • obrzęk i nalot na strunach głosowych,
  • nasilająca się duszność,
  • głośny kaszel,
  • chrypka,
  • bezgłos.

Podobnie jak w pierwszym przypadku, po zajęciu gardła dochodzido ogólnego zatrucia organizmu.W sytuacji wystąpienia błonicy krtani wskazana jest intubacja lub tracheotomia.

błonica nosa

To najlżejsza, choć przewlekła postać choroby.Objawy to:

  • nieznaczne zmiany błony śluzowej nosa,
  • wycieki śluzowo-krwiste lub ropno-krwiste,
  • nadżerki nozdrzy oraz górnej wargi.

Tej postaci błonicy nie towarzyszą objawy zatrucia. Takżebłonica spojówek oka lub skóryzdarza się rzadko i ma zwykle łagodny przebieg.

Profilaktyka i leczenie

W naszym kraju profilaktyka przeciwko błonicy jest obowiązkowa - w tym celu wprowadzono szczepienia ochronne w postaci szczepionki DPT/DTP. Zawiera ona również komponenty szczepionki przeciwko kokluszowi i tężcowi. Według kalendarza szczepień, jaki obowiązuje w naszym kraju, dzieci powinny otrzymać cztery dawki szczepionki zanim rozpoczną naukę szkolną. Szczepionki przypominające zalecane są w wieku 6, 14 i 19 lat. Następnie, dla utrzymania odporności, warto się szczepić co 10 lat.

Leczenie błonicy nie jest możliwe bez wcześniejszego kontaktu z lekarzem. Wczesne rozpoznanie i szybkie podjęcie leczenia w znacznym stopniu wpływa na jego efektywność.Osoby, które zetknęły się z chorobą izoluje się do czasu wykonania dwóch wymazów jamy nosowo-gardłowej, zaś w miejscu zakażenia prowadzi się odkażanie.

Leczenie wymaga szybkiego podania domięśniowo antytoksyny błoniczej, zawartej w dawce surowicy przeciwbłoniczej, co pozwala zapobiec uszkodzeniu komórek mięśnia sercowego, nerwów obwodowych czy nerek. Równolegle prowadzona jest antybiotykoterapia (penicylina, erytromycyna,metronidazol), której efektem ma być zniszczenie komórek maczugowca błonicy. Podaje się także witaminę C, kompleks witamin B i kokarboksylazę.

drukuj poleć artykuł

Serwis Ciążowy.pl ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Zamieszczone tu materiały w żadnej mierze nie zastępują profesjonalnej porady medycznej. Przed zastosowaniem się do treści medycznych znajdujących się w naszym serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Wasze komentarze:

Brak komentarzy.

Najpopularniejsze artykuły

Urlop ojcowski
Staraniowy

Przydatne placówki

Felietony
Nasi Partnerzy: Międzynarodowa Fundacja na Rzecz Rozwoju Nauki i Promocji Zdrowia Przejdź na stronę IQON
Podmiot odpowiedzialny: International Science and Health Foundation, ul. Kunickiego 10, 30-134 Kraków, tel.: (12) 633 80 57, fax.: (12) 633 80 55