Co to jest kwas foliowy?

autor: lek. med. Witold Kłosiński , 2009-05-25
Co to jest kwas foliowy?
Kwas foliowy jest jedną z witamin należących do grupy B. W dostarczanym do organizmu pożywieniu występuje w postaci folianów. Jest dobrze wchłaniany i przyswajany przez organizm człowieka. Kwas foliowy dostępny jest w aptekach bez recepty.

Kiedy kobieta powinna rozpocząć przyjmowanie kwasu foliowego?

Młode kobiety planujące zajście w ciążę powinny rozpocząć przyjmowanie kwasu foliowego na 4 tygodnie przed planowanym poczęciem. Jest to najkrótszy czas gwarantujący efektywne zminimalizowanie ryzyka wystąpienia wad cewy nerwowej u potomstwa.

Jak długo w trakcie ciąży należy przyjmować kwas foliowy?

Kobiety, które rozpoczęły suplementację kwasu na minimum 4 tygodnie przed poczęciem powinny kontynuować ją w tej samej dawce do końca 12 tygodnia ciąży.

Jakie są skuteczne dawki kwasu foliowego?

U przyszłych matek, u których nie występują dodatkowe czynniki ryzyka, dawka kwasu foliowego wynosi 0,4 mg. Przy takiej suplementacji kobieta musi spożywać pokarmy bogate w kwas foliowy.

Kobiety z dodatkowymi czynnikami ryzyka (przykładowo występowanie wad cewy nerwowej w rodzinie) powinny zwiększyć dawkę kwasu foliowego 10-krotnie tj. do 4,0 mg.

Kobiety chorujące na epilepsję i zażywające regularnie leki przeciwpadaczkowe powinny uzgodnić dawkę kwasu z lekarzem. Na ogół zaleca się dawkę 1 mg na dobę.

Jakie produkty żywieniowe są bogate w kwas foliowy?

Standardowa dieta pokrywa do 55% zapotrzebowania dobowego na kwas foliowy, dlatego tak ważne jest przyjmowanie kwasu foliowego w postaci tabletek.

Pośród produktów bogatych w kwas foliowy są m.in. warzywa ciemnozielone i pomarańczowe. Szpinak, szparagi, groszek, fasola, cykoria, rzepa, soczewica, sałata, brukselki, kalafior, żółtko jaj, pszenica, ryż, jęczmień, soja, drożdże, sok z pomarańczy – najlepiej świeżo wyciskany.

W temacie warzyw pamiętać należy, że najlepszym sposobem ich przygotowania jest krótkotrwałe gotowanie na parze. Tylko taką metoda zapewnia się minimalne straty substancji odżywczych w nich zawartych.

Czemu stosowanie kwasu foliowego w ciąży jest tak ważne?

Suplementacja kwasu foliowego zalecana jest wszystkim kobietom starającym się o dziecko. Nie ma od tej reguły wyjątków.

Badania przeprowadzane w licznych ośrodkach medycznych wykazały, że u noworodków kobiet przyjmujących regularnie 0,4 mg kwasu foliowego na minimum cztery tygodnie przed i dwanaście tygodni po poczęciu, występują w niewielkim ułamku wady cewy nerwowej (takie jak rozszczepy czaszki, bezczaszkowce i bezmózgowce, przepukliny rdzeniowo-oponowe).

Inne badania przeprowadzane w Stanach Zjednoczonych potwierdziły, że przyjmowanie 4 mg kwasu foliowego przed planowanym poczęciem w rodzinach obciążonych występowaniem wad cewy zmniejsz ryzyko o około 73-82%.

U których dzieci istnieje szczególnie duże ryzyko wystąpienia wad cewy nerwowej?

Do dzieci z grup podwyższonego ryzyka wystąpienia nieprawidłowości po urodzeniu należą:

  • dzieci z rodzin obciążonych wadą cewy nerwowej;
  • dzieci matek, u których stwierdza się podwyższony poziom AFP (białko płodowe);
  • dzieci matek chorych na cukrzycę lub przyjmujących leki przeciwpadaczkowe.

Porady dla zapominalskich!

Tutaj chciałbym uspokoić matki, które zapomniały lub nie zostały poinformowane o obowiązku podaży kwasu. Pamiętajcie Panie – większość dzieci rodzi się zdrowa. Nie ma potrzeby, aby wpadać w panikę. Jeżeli któraś z Was jest w ciąży krócej niż dwanaście tygodni należy rozpocząć niezwłocznie przyjmowanie folianów. Jeżeli natomiast minął już dwunasty tydzień, jest ono zbyteczne.

Nacisk, jaki kładziemy jako lekarze ginekolodzy-położnicy na temat kwasu foliowego wynika z jego działania zapobiegającego ciężkim okaleczeniom płodu. Jednakże częstość występowania wad cewy nerwowej jest bardzo niska i dotyczy około 2 dzieci na 1000 zdrowo urodzonych. Powody do niepokoju są w związku z powyższym niewielkie!

Czy kwas foliowy jest szkodliwy dla matki lub dziecka?

W żadnym wypadku nie ma powodu do obaw, że zbyt długie przyjmowanie kwasu foliowego przed poczęciem może mieć negatywny wpływ na przebieg ciąży bądź płód. W dawce 0,4 mg można go stosować przez wiele miesięcy. Większe dawki wymagają konsultacji lekarskiej. Dodatkowe przyjmowanie innych leków również powinno być zgłoszone lekarzowi prowadzącemu ciążę.

drukuj poleć artykuł

Serwis Ciążowy.pl ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Zamieszczone tu materiały w żadnej mierze nie zastępują profesjonalnej porady medycznej. Przed zastosowaniem się do treści medycznych znajdujących się w naszym serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Wasze komentarze:

symbiosis11
2009-09-13

Także zażywałam Acifolik - jest bardzo dobry.

symbiosis11
domi
2009-10-19

Zazywanie kwasu foliowego nie wyklucza uzupelnianiu go w organizmie przez spozywanie produktow ,ktore go zawieraja.Ja lykalam Acifolik i zajadalam sie szpinakiem i pieczywem z dodatkiem roznych ziarenek.

domi
symbiosis11
2009-11-30

Anabel, powiem Ci ze zszokowal mnei ten artykul. Trzeba wiec miec to na uwadze!

symbiosis11
ela
2010-06-21

Witam wszystkich.
Przeczytalam artykul polecony przez Anabel i rzeczywiscie od tej strony kwasu foliowego nie znalam.
Pozdrawiam .Ela.

~ela
divina
2010-10-19

ja brałam przed ciażą i w pierwszym trymestrze feminatal 800, bo wg mojego ginekologa to najlepsza, łatwo wchłanialna postać kwasu foliowego w odpowiedniej dawce, zaspokajającej wszystkie potrzeby mamy i dziecka :)

~divina
Malwina
2010-10-23

Bo generalnie należy zaczął przyjmować kwas foliowy przed zajściem w ciążę. Oczywiście organizm go dostaje z warzyw chociażby, ale dieta specjalnie wzbogacana w warzywa tylko pod kątem kwasu foliowego niekoniecznie musi wszystkim pasować - w końcu kaprysy smakowe to norma wśród ciężarnych. Dlatego ja też łykałam sobie Feminatal (najpierw 800, potem 400+DHA), oczywiście po konsultacji z ginekologiem.

~Malwina
Ronika
2010-11-25

Ja też jestem za suplementacją w diecie kobiety ciężarnej. Sama brałam Feminatal (jest chyba najczęściej polecany przez lekarzy) i u mnie wszystko zakończyło się sukcesem. Urodziłam ślicznego, małego i przede wszystkim zdrowego bobasa.

~Ronika
Magda
2012-05-16

A ja czasami mam wrażenie, że całe te przyjmowanie różnych suplementów to jest nagonka firm farmaceutycznych. Nagle jakieś badania wychodzą i hop - wszyscy powinni stosować. Ja przy pierwszym dziecku w ogóle nie przyjmowałam ani kwasu foliowego ani żadnych witamin. Czy nasze matki czy babki brały jakieś tabletki? Pewnie jakieś nieliczne przypadki. No ale jak to się mówi - nie pomoże nie zaszkodzi - jak rumianek ;)
Jak się okazuje szpinak wcale nie jest taki bogaty w żelazo jak to się nam do tej pory wpierało.

~Magda
Emila
2013-03-28

a jak biorę kwas foliowy w witaminach to folik mogę odstawić?

~Emila
Justyna
2013-04-06

zobacz jaką dawkę kwasu foliowego mają witaminy.

~Justyna
prawda?
2013-04-08

ale nawet jak będzie brać więcej to chyba jej się nic nie stanie prawda? a podczas karmienia piersią już nie jest taki ważny prawda?

~prawda?
Justyna
2013-04-12

Kwas foliowy jest najważniejszy w pierwszych miesiącach ciąży kiedy układ nerwowy dziecka się rozwija. Nie ma sensu dublować dawki. Nie wiem czy można go przedawkować ale jedna dawka 400 mili gramów na dzień wystarczy.

~Justyna
Roksana
2013-04-14

a po co chcesz brać więcej?

~Roksana
Monika
2013-04-20

Cały pierwszy trymestr brałam kwas foliowy w drugim trymestrze lekarza zalecił mi brać witaminy. Kazał kupić ladee Vit i odstawić kwas foliowy bo był w składzie. Powiedział, że nie ma co przesadzać z łykaniem tabletek i jak się weźmie jedną dawkę to jest ona najwłaściwsza i najlepsza dla maluszka.

~Monika
Asia
2013-04-27

Znam te tabletki, mają bardzo dużą dawkę żelaza, a ja miałam problem z anemią ciążową.

~Asia
Malgosiaczek85
2015-03-05

ja w ciązy brałam chela ferr bo jako jedyny nie powodował u mnie nudnosci/wymiotów. W pierwszej ciązy miałam straszne jazdy z kwasem na szczeście przy drugiej odkryłam preparat który mogłam spokojnie zazywac :) Polecam

~Malgosiaczek85
Lili123
2017-09-14

Ja przed zajściem w ciąże łykałam kwas foliowy Foli. To chyba jedyny kwas foliowy na rynku, który jest lekiem a nie suplementem. Później gdy mój ginekolog potwierdził ciąże przeszłam na zestaw witamin dla ciężarnych Folik Mama.

Lili123

Najpopularniejsze artykuły

Urlop ojcowski
Staraniowy

Przydatne placówki

Felietony
Nasi Partnerzy: Międzynarodowa Fundacja na Rzecz Rozwoju Nauki i Promocji Zdrowia Przejdź na stronę IQON
Podmiot odpowiedzialny: International Science and Health Foundation, ul. Kunickiego 10, 30-134 Kraków, tel.: (12) 633 80 57, fax.: (12) 633 80 55