HIV u ciężarnej – to nie wyrok dla dziecka

autor: Monika Szostek-Kwapień , 2009-09-07
HIV u ciężarnej – to nie wyrok dla dziecka
Jeszcze do niedawna zajście w ciążę kobiety zarażonej wirusem HIV było wyrokiem dla jej dziecka. Dziś wiemy, że matka seropozytywna może urodzić zdrowego malucha – musi jednak wiedzieć o zakażeniu. Testy w kierunku HIV ciągle zalecane są tylko pacjentkom z tzw. grupy ryzyka. Każda kobieta w ciąży czy też dopiero planująca macierzyństwo powinna zaś obowiązkowo takie badanie wykonać – może ono uchronić jej dziecko przed zakażeniem.

Nie mój problem?

Szacuje się, że badania na obecność wirusa HIV wykonuje w Polsce zaledwie 10 procent ciężarnych. W większości krajów unijnych liczba ta sięga około 60 procent, a w Holandii i Francji – aż 98 procent. Wygląda więc na to, że w naszym kraju jest to wciąż bagatelizowany problem, a zarażenie HIV kojarzone jest głównie ze środowiskiem homoseksualistów i narkomanów. W naszym kraju 35-40 tysięcy osób może być zakażonych wirusem – a co trzecia nie jest tego świadoma. Pamiętajmy zaś – objęta właściwą opieką medyczną ciężarna, która jest nosicielką wirusa, ma bardzo duże szanse na urodzenie zdrowego dziecka. Wystarczy poddać się badaniom – podobnie jak bez żadnych wątpliwości poddajemy się w ciąży badaniom w kierunku toksoplazmozy, cytomegalii, różyczki czy chorób przenoszonych drogą płciową. Badania te można wykonać w wielu laboratoriach analitycznych, a w każdym dużym mieście istnieje tzw. Punkt Konsultacyjno-Diagnostyczny (PKD), w którym testy wykonuje się bez skierowania, bezpłatnie i anonimowo. Aktualne informacje o tych placówkach można znaleźć na stronie internetowej Krajowego Centrum ds. AIDS pod adresem www.aids.gov.pl.

Świadomość = 1% ryzyka

Badania na obecność wirusa HIV wykonuje w Polsce zaledwie 10 procent ciężarnych. W większości krajów unijnych liczba ta sięga około 60 procent, a w Holandii i Francji – aż 98 procent.

Przyszła mama, która jest nosicielką HIV może przekazać wirusa dziecku. Najczęściej dochodzi do tego podczas porodu – jest to tzw. transmisja wertykalna. Do zarażenia może także dojść w III trymestrze ciąży albo w okresie okołoporodowym. To właśnie świadomość nosicielstwa może uchronić nasze dziecko przed skutkami zarażenia, a nawet przed śmiercią. Dzięki podjęciu odpowiedniego leczenia ryzyko zakażenia można natomiast zniwelować niemalże do minimum – mówi się, że wynosi ono wtedy zaledwie 1 procent. A pamiętajmy, że zakażenie HIV u dziecka postępuje znacznie szybciej niż u dorosłych, wielokrotnie zwiększa się ryzyko zachorowania na AIDS, a nawet śmierci.

Ciąża pod specjalnym nadzorem

W przypadku wykrycia HIV u ciężarnej przyszła mama od razu jest obejmowana specjalną opieką – lekarza ginekologa oraz specjalisty ds. chorób zakaźnych. To ich stała i systematyczna współpraca daje duże szanse na urodzenie zdrowego dziecka. W każdym trymestrze ciąży sprawdzany jest poziom wirusa w krwi przyszłej mamy i to w zależności od liczby kopii wirusa ustala się konkretne leczenie. Głównym czynnikiem ryzyka jest bowiem wysokie stężenie wirusa w krwi matki. Leczenie polega głównie na podawaniu leków antyretrowirusowych (czyli leków anty-HIV) kobiecie od 14 tygodnia ciąży – taka terapia zmniejsza liczbę kopii wirusa.

Poród

Również poród kobiety zarażonej wisusem przebiega nieco inaczej niż w przypadku zdrowej przyszłej mamy. Cięcie cesarskie zmniejsza ryzyko zarażenia o 25 procent. Dla kobiety stwarza jednak ryzyko powikłań, bo nosicielka wirusa i tak ma już znacznie osłabioną odporność. Tuż po narodzeniu od dziecka pobiera się krew, która jest wykorzystywana do hodowli wirusa. Dzięki temu w ciągu dwóch miesięcy znamy wynik i wiemy, czy maluch został zarażony. W tym czasie profilaktycznie podaje się dziecku leki antywirusowe.

Kobieta zarażona HIV nie powinna karmić piersią, bo wirus jest też obecny w mleku matki. Uznaje się, że ryzyko zarażenia poprzez karmienie piersią wynosi około 20 procent. Dlatego mamom zaleca się planowe hamowanie laktacji i karmienie maluszka mlekiem modyfikowanym – aby niepotrzebnie go nie narażać.

Chory tata – zdrowa mama i dziecko?

Dzięki rozwojowi nauki, nawet będąc nosicielem wirusa - można zostać tatą zdrowego dziecka.

Kiedy to tylko mężczyzna jest nosicielem wirusa, a para chce starać się o dziecko, oczywiste jest, że każda próba zapłodnienia może zakończyć się zarażeniem kobiety. Od niedawna stosowana jest jednak pewna procedura, która może pomóc takim związkom w bezpiecznych staraniach o dziecko – a wiele par, które dotknął problem HIV w ogóle o tym nie wie. Okazuje się zaś, że dzięki rozwojowi nauki, będąc nosicielem wirusa, można zostać tatą zdrowego dziecka. Pozwala na to sztuczna inseminacja zapobiegająca zakażeniu partnera i płodu. Zabieg ten polega na oczyszczeniu plemników z wirusa i wprowadzeniu ich do macicy przyszłej matki. Metoda ta została opracowana na początku lat 90. przez Włocha – Augusto Sempriniego. Od niedawna jest ona stosowana również w Polsce, a szczegółowe informacje na ten temat można uzyskać w Instytucie Matki i Dziecka w Warszawie.

drukuj poleć artykuł

Serwis Ciążowy.pl ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Zamieszczone tu materiały w żadnej mierze nie zastępują profesjonalnej porady medycznej. Przed zastosowaniem się do treści medycznych znajdujących się w naszym serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Wasze komentarze:

liwa
2009-10-02

O tym, że można "oczyścić" plemniki z wirusa nigdy nie słyszałam. Niezwykłe...

liwa
Basia25
2009-12-03

Zupelnie nie wiem z czego wynika niechec do wykonywania takich badan. Przeciez lepiej je zrobic i miec 100 % pewnosc niz potem zarazac swoje dziecko. Jak dla mnie bylo to dla mnie takie samo badanie jak inne - chodzi o wykluczenie wszystkich chorob.

Basia25
ela
2010-06-15

Witam wszystkich.
Basia25 masz calkowita racje .Badanie powinno sie wykonywac rutynowo wraz z innymi badaniami. Przeciez wazne jest zdrowie malenstwa i jego prawidlowy rozwoj.Tylko moim zdaniem powinno byc refundowane i wtedy wiecej kobiet by sie na nie decydowalo.
Pozdrawiam .Ela.

~ela
Sabinka
2010-11-15

Każda kobieta powinna robić badanie czy jest nosicielem wirusa HIV. Moja pani doktor kazala mi zrobic i mam spokój.
Ale najważniejsza jest po prostu profilaktyka, bo nawet zakażona kobieta ma szanse urodzić zdrowe dziecko.
I POWINNO SIĘ EDUKOWAĆ I ROZMAWIAĆ O TYM!!!!

~Sabinka
kaa
2011-08-25

U mnie tez bylo to podstawowe badanie zaraz po tym jak dowiedzialam sie ze jestem w ciazy. Wiem jednak ze duza czesc lekarzy w ogole go nie zleca...

~kaa

Najpopularniejsze artykuły

Urlop ojcowski
Staraniowy

Przydatne placówki

Felietony
LSD
Nasi Partnerzy: Międzynarodowa Fundacja na Rzecz Rozwoju Nauki i Promocji Zdrowia Przejdź na stronę IQON
Podmiot odpowiedzialny: International Science and Health Foundation, ul. Kunickiego 10, 30-134 Kraków, tel.: (12) 633 80 57, fax.: (12) 633 80 55