Oksytocyna – hormon miłości

autor: Paulina Wójtowicz , 2011-01-27
Oksytocyna – hormon miłości
O oksytocynie – jednym z ważniejszych hormonów, wydzielanych przez przysadkę mózgową – wiemy niewiele: ot, że istnieje i ma na nas pozytywny wpływ. Tymczasem pełni ona ogromną rolę nie tylko w codziennym życiu (szczególnie emocjonalnym i seksualnym), ale i w stanie błogosławionym: wspomaga zapłodnienie, ciążę i poród, a po urodzeniu dziecka sprzyja powrotowi do formy i nawiązywaniu więzi z dzieckiem. W jaki sposób działa oksytocyna?

Hormon od silnych emocji

Nie bez przyczyny drugie imię oksytocyny to „hormon miłości". Odgrywa ona znaczącą rolę w naszym układzie limbicznym, będąc odpowiedzialną za tak przyjemne i korzystne dla nas emocje, jak empatia, ufność, a także poczucia przywiązania i bliskości. Te ostatnie cechy są szczególnie istotne, kiedy w grę wchodzi połączenie fizyczne - podczas aktu miłosnego w łóżku, prócz podniecenia, znajduje się także inny gość - oksytocyna. To ona (wraz ze sprzyjającymi jej estrogenami) sprawia, że kobieta po stosunku potrzebuje czułości, a mężczyzna (u którego dochodzi do „spięcia" między oksytocyną a silną dawką testosteronu)... snu. A przede wszystkim bez hormonu miłości nie byłoby orgazmu. Oksytocyna jest hormonem wytwarzanym w podwzgórzu; wędruje do krwi z przysadki mózgowej, która odbiera sygnał od receptorów narządów ciała, które są w danym momencie stymulowane. Nikogo już teraz chyba nie zdziwi fakt, że są to miejsca szczególne - brodawki sutkowe, szyjka macicy i pochwa. Rola oksytocyny nie kończy się jednak na udanym seksie. Skurcze mięśni macicy, które wywołuje, wspomagają proces zapłodnienia - hormon pomaga nasieniu mężczyzny przedostać się do jajowodów kobiety.

Oksytocyna w ciąży

Jak niejednokrotnie mogli przekonać się partnerzy i bliscy kobiet w ciąży, w tym szczególnym stanie przyszłymi mamami rządzą tajemnicze siły. Wśród kobiecych hormonów, bo o nich mowa, znajduje się także oksytocyna. Nie uaktywnia się jednak zawsze - do głosu dochodzi właściwie dopiero w II trymestrze, powodując polepszenie nastroju, częste stany euforii prowadzące do syndromu wicia gniazda, a także chęć na seks i, co więcej, pełne zadowolenie z niego. Oksytocyna, ku radości będących na półmetku ciąży kobiet, nie znika. Wręcz przeciwnie - jej poziom nasila się, by skumulować się w tym najważniejszym dniu - podczas porodu.

Porodowy sprzymierzeńca

Podczas porodu to oksytocyna powoduje skurcze mięśni macicy. Dlatego – gdy naturalne rozwiązanie się opóźnia - podawana jest matce dożylnie, dzięki czemu poród przychodzi szybciej.

W dniu rozwiązania stężenie oksytocyny jest bardzo silne. To ona umożliwia skurcze mięśni macicy podczas porodu. Ponieważ szyjka macicy jest na tym etapie porodu dobrze rozciągnięta, oksytocyna wydziela się często i w dużych ilościach. Dlaczego więc poród nie trwa zaledwie kilka minut? Wszystko przez enzym, którego zadaniem jest rozkładanie oksytocyny. Oksytocynaza mechanicznie hamuje działanie oksytocyny, czego efektem są regularnie pojawiające się skurcze - jeden z najważniejszych zwiastunów rychłego rozwiązania. Poród nie zawsze odbywa się w przewidzianym przez lekarza prowadzącego terminie. Kiedy po wyczerpaniu domowych sposobów na wywołanie rozwiązania, przyszła mama wciąż niecierpliwi się w oczekiwaniu na dziecko, lekarze decydują się na poród indukowany. Podczas niego do krwi matki podawana jest specjalna substancja o dużym stężeniu. To, oczywiście, oksytocyna, która wywołuje silniejsze niż zwykle skurcze macicy, dzięki czemu poród przebiega szybciej i sprawniej.

Oksytocyna mlekiem płynąca

Szczęśliwe rozwiązanie i powrót do domu nie oznacza jednak rozstania z tym cennym hormonem. Istotną rolę pełni bowiem oksytocyna także podczas połogu. Dzięki jej działaniu macica obkurcza się, co sprawia, że z dnia na dzień maleje ilość odchodów połogowych, a rodząca niedawno kobieta powoli wraca do formy. A i to jeszcze nie wszystko. Skoro receptory wysyłające sygnały do mózgu wydobywają się m.in. podczas stymulacji brodawek sutkowych, nietrudno domyśleć się, że karmienie piersią to nowa przygoda z oksytocyną. Hormon wpływa na pracę układu nabłonkowo-mięśniowego w piersi, dzięki czemu kanaliki mlekowe kurczą się i przesuwają mleczny pokarm w kierunku brodawek. Hormon miłości nie tylko więc wspomaga laktację, ale i uprzyjemnia świeżo upieczonej mamie ten nowy dla niej obowiązek. Tutaj także drugie imię oksytocyny nabiera nowego znaczenia. Hormon miłości pomaga bowiem mamie nawiązać bliską więź z dzieckiem, odpowiada za przypływy gorących uczuć przywiązania, czułości i matczynej troski.

Oksytocyna pełni więc wiele ważnych funkcji nie tylko podczas ciąży i czasu okołoporodowego, ale i w codziennym życiu. Warto zapamiętać jej działanie, by w odpowiednim czasie wiedzieć, co dzieje się z naszym organizmem.

drukuj poleć artykuł

Serwis Ciążowy.pl ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Zamieszczone tu materiały w żadnej mierze nie zastępują profesjonalnej porady medycznej. Przed zastosowaniem się do treści medycznych znajdujących się w naszym serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Wasze komentarze:

Iwisia
2011-01-30

To jest wspaniały hormon! W czasie ciąży kobiecie faktycznie się nasila.

Iwisia

Najpopularniejsze artykuły

Urlop ojcowski
Staraniowy

Przydatne placówki

Felietony
AFP
Nasi Partnerzy: Międzynarodowa Fundacja na Rzecz Rozwoju Nauki i Promocji Zdrowia Przejdź na stronę IQON
Podmiot odpowiedzialny: International Science and Health Foundation, ul. Kunickiego 10, 30-134 Kraków, tel.: (12) 633 80 57, fax.: (12) 633 80 55