Beta-hCG

lek. med. Witold Kłosiński
2009-05-25
Beta-hCG
Dla wielu kobiet będących w ciąży poziom stężenia ludzkiej gonadotropiny kosmówkowej (hCG) jest wykładnikiem prawidłowego rozwoju płodu oraz jego dobrostanu. Często ciężarne panie, korzystając z kalkulatorów dostępnych w poradnikach dla ciężarnych (również na stronach www) obliczają czy wynik badania oznacza ciążę prawidłową czy patologiczną. Interpretacja wyników badania poziomu hormonów należy jednak tylko do lekarza! Nawet on na podstawie jedynie oceny poziomu hCG nie jest w stanie jednoznacznie potwierdzić lub wykluczyć pewnych nieprawidłowości.

Hormon hCG został odkryty w 1927 roku przez Ascheima i Zondeka w Charite. Należy on do grupy hormonów kierujących czynnością gruczołów płciowych (gonadotropowy), jest hormonem białkowym wytwarzanym w części trofoblastu zwanej syncytiotrofoblastem. Działanie gonadotropiny polega na podtrzymaniu i przedłużeniu czynności ciążowego ciałka żółtego (powstałego w miejscu pęknięcia i uwolnienia komórki jajowej z jajnika w poprzedzającej zapłodnienie owulacji). Cząsteczka hCG zbudowana jest z 2 łańcuchów białkowych (alfa i beta). Za jego hormonalną aktywność oraz swoistość odpowiedzialna jest podjednostka beta. Z trofoblastu hCG przechodzi do krwi matki. Wydalanie wraz z moczem rozpoczyna się kilka dni po zagnieżdżeniu zarodka w jamie macicy. Jest on wytwarzany już na wczesnych etapach ciąży, a jego stężenie w pierwszych tygodniach wzrasta bardzo szybko: w 10-12 tygodniu średnie stężenie w surowicy wynosi 100000 IE/l. Po około czterech miesiącach ustala się i oscyluje na stałych poziomach aż do końca ciąży. Są to wartości: średnio 2 mikrog/ml w surowicy krwi oraz około 20000 IE/24h w wydalanym moczu.

Stwierdzenie za pomocą testów ciążowych obecności tego hormonu w moczu kobiety ma zasadnicze znaczenie w wykrywaniu wczesnej ciąży. Hormon ten oddziałuje również na narządy płciowe rozwijającego się płodu.
   
Ustalone wg Kellera stężenia hCG w surowicy i w wydalanym moczu zawierają się pomiędzy wartościami średnimi a odchyleniami standardowymi. Nieprawidłowe stężenia hCG w danym okresie ciąży są pierwszym sygnałem wskazującym na możliwość istnienia pewnych nieprawidłowości i wymagają rozszerzenia diagnostyki. Dlaczego?
   
Otóż każdy doświadczony położnik spotkał się nie raz w swojej praktyce z sytuacją, kiedy wartości hCG były wyraźnie nieprawidłowe, ale dalsza diagnostyka wykluczyła istnienie jakichkolwiek wad i w konsekwencji - przy nieprawidłowych stężeniach tego hormonu - ciężarna urodziła całkowicie zdrowego noworodka. Determinowanie obecności wady u płodu tylko na podstawie interpretacji hCG jest błędem i niepotrzebnym stresem dla ciężarnej. Dodatkowo pamiętać należy, że nie zawsze udaje się dokładnie ustalić termin poczęcia lub pierwszy dzień ostatniej miesiączki. Na tej bowiem podstawie można określić wiek ciążowy płodu. Bez tej wiedzy interpretacja poziomu stężenia hCG jest zupełnie nieprzydatna. Dlatego w naszym portalu ciężarne nie znajdą kalkulatora, który na podstawie stężenia hormonu będzie sygnalizował wadę. Interpretacja wyników należy do lekarza prowadzącego. W przypadku wątpliwości będziemy szczęśliwi mogąc udzielić dalszych porad i wskazówek.

Serwis Ciążowy.pl ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Zamieszczone tu materiały w żadnej mierze nie zastępują profesjonalnej porady medycznej. Przed zastosowaniem się do treści medycznych znajdujących się w naszym serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.